AYDINLATMA ÖLÇÜMÜ
İş hijyeni aydınlatma ölçümünün amacı, bir işyerindeki aydınlatma düzeylerini değerlendirerek çalışanların sağlık ve güvenliği üzerindeki etkilerini belirlemektir.
İşyerlerinde uygun aydınlatma düzeylerinin sağlanması; göz yorgunluğunu azaltmak, çalışma verimliliğini artırmak, hata oranını düşürmek ve iş kazalarını önlemek için son derece önemlidir. Ölçüm, iş sağlığı ve güvenliği standartlarına uygunluğun belirlenmesine yardımcı olur ve gerektiğinde düzeltici önlemlerin alınmasına olanak sağlar.
Ölçümler, akredite deney laboratuvarımızın uzman personelince sahada gerçekleştirilir.
01Aydınlatma Ölçümü Neden Yapılır?
Yetersiz aydınlatma göz yorgunluğuna, baş ağrısına ve bulanık görüşe neden olur. Aşırı aydınlatma da rahatsızlık yaratır. Doğru düzey, çalışanın göz sağlığını korur.
İyi aydınlatılmış ortam; daha iyi odaklanma, daha doğru ve hızlı karar alma, işin daha verimli yapılması anlamına gelir.
Yetersiz aydınlatma, engelleri ve tehlikeleri görme yeteneğini azaltır. İyi aydınlatılmış ortamda çalışan riski önceden fark eder.
Ölçüm, işyerinin yasal düzenlemelere ve yönergelere uygun şekilde aydınlatıldığını belgeler.
02Aydınlatma Ölçümü Nasıl Yapılır?
Ölçüm; AVM'den stadyuma, ofisten otele, hastaneden mağazaya kadar birçok farklı alanda uzman personel tarafından gerçekleştirilir. Süreçte dikkate alınan çok sayıda parametre bulunur.
- Ön bilgi toplama
Tesisin konumu, kullanım amacı ve genel detayları kayıt altına alınır.
- Tesis incelemesi
Aydınlatma sistemlerinin tipi, armatürlerin konumu ve kontrol yöntemleri belirlenir.
- Nokta belirleme
Ölçüm noktaları stratejik olarak seçilir; farklı alanları ve görev tiplerini temsil eder.
- Ölçüm
Işık ölçer veya fotometre ile ışığın yoğunluğu, parlaklığı ve aydınlatma şiddeti ölçülür.
- Raporlama
Sonuçlar; görsel rahatlık, okuma ve hassas iş gereksinimleri dikkate alınarak değerlendirilir ve raporlanır.
03Yasal Dayanak
İşveren, işyerinde bulunan, kullanılan veya herhangi bir şekilde işlem gören maddelerin ve çalışma ortam koşullarının tehlikelerinden, zararlı etkilerinden çalışanları korumak zorundadır.
İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analizi Yapan Laboratuvarlar Hakkında Yönetmelik, Madde 5 — 20.08.2013 tarihli Resmî Gazete
Aynı yönetmeliğin 6. maddesi gereği iş hijyeni ölçümleri; İSGÜM'den yetki almış ve TÜRKAK'tan TS EN ISO/IEC 17025 standardında akredite edilmiş deney laboratuvarlarınca yapılabilir.
04Sık Sorulan Sorular
Aydınlatma ölçümü ne sıklıkla yapılmalı?
Ölçüm periyodu, işyerinin risk analizi sonuçlarına göre belirlenir. Ayrıca aydınlatma sisteminde, yerleşim düzeninde veya üretim sürecinde değişiklik olduğunda ölçümün yenilenmesi gerekir.
Gündüz ve gece ölçümü arasındaki fark nedir?
Doğal ışık alan alanlarda gündüz ve gece ölçümleri ayrı ayrı yapılır. Gece ölçümü, yalnızca yapay aydınlatmanın sağladığı düzeyi gösterir ve vardiyalı çalışma yapan işyerleri için zorunludur.
Ölçüm hangi cihazla yapılıyor?
Kalibrasyonu güncel ışık ölçer (lüksmetre) veya fotometre kullanılır. Cihaz bilgileri ve kalibrasyon durumu raporda yer alır.
Rapor hangi denetimlerde geçerli?
ÇSGB iş müfettişi denetimleri, iş sağlığı ve güvenliği denetimleri, tedarikçi ve ruhsat denetimleri başta olmak üzere tüm resmi ve özel denetimlerde geçerlidir.
Ölçüm üretimi durdurur mu?
Hayır. Ölçümler normal çalışma koşullarında yapılır; hatta gerçek maruziyeti yansıtması için üretimin sürüyor olması tercih edilir.